4.2. АЯЛГАНУУДАЙ ЗҮБ БЭШЭЛГЭ

4.2.1. ЭЭ-ЭЙ АЯЛГАНУУДАЙ ЗҮБ БЭШЭЛГЭ

Удаан -ээ анхан һууриин хаананьшье байжа болодог: ээдэмэг, һэрээ. Харин -эй дифтонг анхан һууриин гансал һүүлшын үедэ байдаг: дэлхэй, бээлэй, зөөхэй.

Үгын һүүлшын үедэ удааншье -ээ, дифтонгшье -эй бэшэгдэхэ байна. Тэдэниие илгахань хүшэр. Зүгөөр -эй дифтонгоор түгэсэһэн үгэнүүд үсөөн, оройдоол хорёод юм: бээлэй, бүүбэй, бэлэй, гэлэй, дэлхэй, зөөхэй, зээрэмхэй, мэлхэй, миисгэй, төөдэй, түүхэй, хээтэй, һүрхэй, эрбээхэй, төөлэй, жэгтэй г.м.

Дасхал 1

Үгтэһэн үгэнүүдтэ сэгүүдэй орондо -ээ, -эй тааруулан бэшэгты.


Бээл, һүүлр, дүүрг

Дасхал 1

Таараха дүрим баримталан, удаадахи үгэнүүдые хүсэлдүүлжэ бэшэгты.


1) Хүүгэдт...үгэбэ
а) -өө б) -эй в) -ээ
2) Түлхюур...гээбэ
а) -өө б) -эй в) -ээ
3) Ажалаа дүүрг...
а) -өө б) -эй в) -ээ
4) Гэрт... болобо
а) -өө б) -эй в) -ээ
5) Түрг...р ерэбэ
а) -өө б) -эй в) -ээ
6) Сэдьхэл...зугаа
а) -өө б) -эй в) -ээ
7) Бэлиг... харуулаа
а) -өө б) -эй в) -ээ
8) Гэр...түлхюур
а) -өө б) -эй в) -ээ
9) Намтай гүйг...
а) -өө б) -эй в) -ээ
10) Гэр... бариба
а) -өө б) -эй в) -ээ
11) Үгэгүйг...р дүүргээ
а) -өө б) -эй в) -ээ
12) Сэдьхэл... хүдэлгэбэ
а) -өө б) -эй в) -ээ