1.4.3. ЕХЭ ҮЗЭГҮҮД

Үзэгүүд ехэ болон бага гэжэ илгаатай. Мэдүүлэл бүхэниие ехэ үзэгөөр эхилжэ бэшэдэг. Тэрээнһээ гадна тусхайта нэрэнүүдые ехэ үзэгөөр эхилжэ бэшэдэг. Тусхайта нэрэнүүд иимэ байдаг.

  1. Хүнэй обог, эсэгын нэрэ, нэрэ: Бадмын Гарма, Базарон Нима, Чимитов Эрдэм Гомбоевич.
  2. Амитанай нэрэнүүд: Хотошо нохой, Цырен жороо, Дамбын эреэгшэн.
  3. Гүрэнэй тушаалта болон хүндэтэ нэрэтэнүүд, шагналнууд: Арадай Хуралай Түрүүлэгшэ, Буряад Республикын арадай уран зохёолшо, Россиин Федерациин Баатар, Хани барисаанай орден, Хүндэлэлэй грамота г.м.
  4. Орон нютагай, хото һууринай, хада уулын, нуур далайн, гол горхоной нэрэнүүд: Ази, Росси, Буряад орон, Улаан-Үдэ, Эгэтэ, Банзаровай гудамжа, Хамар-Дабаан, Байгал далай, Сэлэнгэ мүрэн г.м.
  5. Түүхэтэ хэрэг болон мартагдашагүй үдэрнүүдэй нэрэнүүд: Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайн, Эхэнэрнүүдэй уласхоорондын үдэр, Буряад Республикын наян жэл.
  6. Һонин, һэдхүүл, ном, дэбтэрэй нэрэнүүд. Эдэ нэрэнүүд хашалта соо абтадаг: “Буряад үнэн” һонин, “Байгал” һэдхүүл, “Нойрһоо һэриһэн тала” гэһэн зохёол, “Буряад хэлэн” гэжэ дэбтэр г.м.
Дасхал 1

Сэгүүдэй орондо таараха үгэнүүдые табигты.


1) Банзарай Доржо
а) ... — Буряадай түрүүшын эрдэмтэн. б) 1945 ондо ... дүүрэһэн байна. в) ... — дэлхэйн эгээл гүнзэгы далай юм.
2) Байгал далай
а) ... — Буряадай түрүүшын эрдэмтэн. б) 1945 ондо ... дүүрэһэн байна. в) ... — дэлхэйн эгээл гүнзэгы далай юм.
3) Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайн
а) ... — Буряадай түрүүшын эрдэмтэн. б) 1945 ондо ... дүүрэһэн байна. в) ... — дэлхэйн эгээл гүнзэгы далай юм.


Дасхал 1

Эдэ булта тусхайта нэрэнүүд болоно гү? Юрын нэрэнүүдэй байгаа һаа, илгагты.

а) Бадма
б) Малаадай
в) Эгэтэ
г) Арадай Хурал
д) Илалтын үдэр
е) Һурагша
ж) “Одон” һэдхүүл
з) Һонин
и) Нютаг