Оролто үгэ

Хүндэтэ багшанар!

Хэлэлгэ хүгжөөлгын шухала зорилгонуудай нэгэн – һурагшадай ухаан бодолые хүгжөөлгэ болоно. Энэ зорилгые бэелүүлхын тула элдэб янзын методическа аргануудые хэрэглэнэбди. Хэлэлгэ хүгжөөлгын тон харюусалгатай зорилгонуудай нэгэн изложени болон сочинени (найруулга) бэшүүлжэ һургалга болоно.
Өөрынгөө хараһан, үзэһэн, уншаһан юумэнүүд дээрэ үндэһэлжэ, һанал бодолоо ураар, зүбөөр бэшэлгые сочинени (найруулга) гэнэбди. Найруулга хадаа изложенидэ ороходоо һурагшадай зохёохы шадабариие бүри ехээр үргэдхэхэ зорилготой. Һурагшадай зохёохы шадабари хүгжөөжэ, уншаһан зохёолой удхаар һанамжаяа бэшэжэ, геройнуудтань характеристикэ үгэхэ, уран зохёолой үргэлжэл найруулха, зохёолдо шэнэ геройнуудые нэмэжэ, сюжедыень үргэдхэхэ гээд олон янзын хүдэлмэринүүдые дурадхаха аргатайбди.
Һурагшадайнгаа хэлэнэй нөөсые баяжуулха зорилго бэелүүлгэдэмнай тусхай толихонууд хэрэгтэй гэжэ һананаб. Жэшээнь: “Хүнэй бэе, зан абари”, “Байгаалиин үзэгдэлнүүд”, “Гэрэй ажабайдал”, “Аяншалга”, “Зунай хаһа” гэхэ мэтэ. Сэдэбүүдээр хубаарилагдаһан толихонууд һурагшадай бэшэжэ байһан хүдэлмэридэ туһа хүргэнэ, ойлгосыень үргэдхэнэ, хэлыень хүгжөөнэ.
Иимэрхүү түхэлэй хүдэлмэринүүдые өөрынгөө ажалда Буряад Республикын габьяата багша, Россиин эрдэм гэгээрэлэй отличник, Яруунын аймагай Эгэтын-Адагай дунда һургуулида дүшөөд жэлдэ амжалтатай хүдэлһэн багшын ажалай ветеран Жамьянова Цырен-Ханда Жамсуевна тон үргэнөөр хэрэглэдэг байһан. Эрхим багшын дүршэлһөө хубаалдан, элдэб олон сэдэбүүдээр толихонуудые нэмэри болгон зохёожо, бултанайнгаа һонорто табибалнай, һурагшадай хэлэ хүгжөөлгын хүдэлмэридэ туһа болохоор һанагдана.

Янжима ИВАХИНОВА 


гаршаг